Οι παρουσιάσεις των εισηγητών στο Συνέδριο "Τζαρτζάνεια 2015"

Αργύρης Αρχάκης
Διερευνώντας τις αφηγήσεις και τη θέση τους στην κριτική γλωσσική εκπαίδευση.


Άννα Φτερνιάτη, Ιωάννα Μανωλοπούλου
Χαρακτηριστικά του Προγράμματος Σπουδών του 2011 για τη Γλώσσα στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση και Γραμματισμός.


Κ. Τζωρτζάτου, Α. Αρχάκης, Ά. Ιορδανίδου & Γ. Ι. Ξυδόπουλος
Διερεύνηση των ορθογραφικών στάσεων στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση: αποτελέσματα πιλοτικής έρευνας.


Παρασκευή Θώμου
Διδασκαλία λεξιλογίου στο Δημοτικό υπό το πρίσμα της Γνωσιακής Γλωσσολογίας.


Κατερίνα Μαρωνίτη, Κυριακή Αμαραντίδου, Αναστασία Γ. Στάμου
Γλωσσική ποικιλότητα και κριτικός γραμματισμός των ΜΜΕ: μια μελέτη περίπτωσης σε μαθητές/τριες Α′ Δημοτικού.


Αθανάσιος Νάκας
Σχολική διδασκαλία γραμματικοσυντακτικών φαινομένων (η περίπτωση των μετοχών).


Ευαγγελία Μουσούρη, Μαγδαληνή Κουκούλη
Πολυγλωσσία και Γλωσσική Ιδιοποίηση: Εφαρμογή της Ολοκληρωμένης Διδακτικής Προσέγγισης στην Εκμάθηση της Γαλλικής ως Ξένης


Σταυρούλα Αποστολακοπούλου
Η χρήση της εναλλαγής κωδίκων στην τάξη των Αγγλικών ως ξένης γλώσσας: χρήσιμο εργαλείο ή εμπόδιο; Αποτελέσματα μιας έρευνας με ενδο-παρατήρηση και συνεντεύξεις.


Κατερίνα Αλεξανδρή
Τα ονόματα που δηλώνουν χρώμα: Διδακτική εφαρμογή


Μαρία Λίτσα
Η γλωσσική διατήρηση σε οικογένειες αλβανικής καταγωγής των Τρικάλων.


Μιχάλης Αθανάσιος
Τα προγράμματα σπουδών της νεοελληνικής γλώσσας του 2011 στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση: κριτική επισκόπηση, λειτουργικότητα, αξιοποίηση.


Αγγελική Καψάσκη, Κωνσταντίνος Σιπητάνος
Διδακτική προσέγγιση στο πλαίσιο της παιδαγωγικής των γραμματισμών: Η αξιοποίηση της κρητικής διαλέκτου στην 1η&2η ενότητα της Γλώσσας του Γυμνασίου.


Ελευθερία Παπαμανώλη
Η διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής γλώσσας και η αναπαραγωγή της εθνικής ταυτότητας : ο λόγος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου από το 1976 έως το 2012.


Γιώργος Ανδρουλάκης, Αναστασία Γκαϊνταρτζή, Σοφία Τσιώλη
Η γλωσσική μεσολάβηση σε ένα πρόγραμμα διδασκαλίας της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας σε ενήλικους/-ες μετανάστες/-ριες.


Βασιλάκη Ευγενία, Γκανά Ελένη, Παπαδοπούλου Μαρία, Κίτσιου Ρούλα, Παντελούκα Ηρώ–Μαρία, Σκουρμαλλά Αργυρώ
Ο σχεδιασμός ενός εκπαιδευτικού υλικού για τη διδασκαλία της ελληνικής σε μετανάστες/στριες: Η ταυτότητα ως πολυτροπικό βίωμα και συμμετοχής στη διδασκαλία.


Ασπασία Χατζηδάκη
Ειδικοί εκπαιδευτικοί για τους δίγλωσσους μαθητές: από την αφάνεια και την απαξίωση στη δράση και στη συνεργασία.


Κατερίνα Γιαννούλη
H διδασκαλία των ελληνικών σε πολύγλωσσα και πολυπολιτισμικά σχολικά περιβάλλοντα.


Ιάνθη Μαρία Τσιμπλή , Μαρίνα Ματθαιουδάκη, Μαρία Καλτσά, Χριστίνα Μαλιγκούδη
Η ανάπτυξη του λεξιλογίου σε δίγλωσσους μαθητές: ο ρόλος του οικογενειακού και του σχολικού περιβάλλοντος.


Μαρία-Ειρήνη Μαλλιαρού
Η εκμάθηση της ελληνικής και της αγγλικής γλώσσας από δίγλωσσο μαθητή με μητρική γλώσσα διαφορετική από την ελληνική: Μία μελέτη περίπτωσης σε ένα δημοτικό σχολείο του Βόλου.


Ισαάκ Παπαδόπουλος, Eλένη Γρίβα
Η «άλλη» μου χώρα μέσα από τα παραμύθια της: η ανάπτυξη της Ελληνικής γλώσσας και της πολιτισμικής επίγνωσης σε δίγλωσσα νήπια. 

Ισαία Λαζαρίδου
«Ταξιδεύω στον κόσμο μέσα από παραμύθια»: Μια πειραματική εφαρμογή καλλιέργειας των επικοινωνιακών δεξιοτήτων και της πολυπολιτισμικής ευαισθητοποίησης των νηπίων.


Ελένη Μπλιούμη, Ζήσης Ζίκος, Κωνσταντίνος Πενέκελης, Ελένη Ραρρά, Ελένη Αγαπίδου, Αθανάσιος Μαλέτσκος
Τα παραμύθια ως μέσο βελτίωσης της τέχνης της προφορικής αφήγησης των μαθητών των πρώτων τάξεων του Δημοτικού Σχολείου.

Θεοφάνης Ζάγουρας, Μαριάννα Κονδύλη
Η διακειμενικότητα στο σχεδιασμό των πολυτροπικών κειμένων των μαθητών του Δημοτικού Σχολείου.

Μερικές φωτογραφίες από τα Τζαρτζάνεια 2015

Παρουσίαση Βιβλίου "Πεκλάρι - κοινωνική οικονομία μικρής κλίμακας"

Ο καθηγητής Κοινωνικής Λαογραφίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Βασίλης Νιτσιάκος, στην εθνογραφική μονογραφία του με τίτλο

"Πεκλάρι - κοινωνική οικονομία μικρής κλίμακας"

αναφέρεται σε μια φαινομενικά απλή πρακτική των κατοίκων του ομώνυμου χωριού με την οποία εξασφάλιζαν την τροφή των οικόσιτων ζώων το χειμώνα, στις κλαδαριές. Στο βιβλίο παρουσιάζεται ένας τρόπος κοινωνικής και πολιτισμικής συγκρότησης, βάσει του οποίου διατηρήθηκαν αρκετές ορεινές κοινότητες της Ηπείρου και αναζητούνται όψεις αυτού που σήμερα ονομάζεται κοινωνική οικονομία σε διαδικασίες της προ-νεωτερικότητας οι οποίες - μέχρι χθες - επιβίωναν στην ορεινή Ήπειρο.

Το βιβλίο παρουσιάζεται στην Λάρισα (Χατζηγιάννειο) την Πέμπτη 17 Δεκεμβρίου 2015, στις 7.30 μ.μ.


Συνδιοργανωτές:
- Σύνδεσμος Φιλολόγων ν. Λάρισας
- Αντιδημαρχία Παιδείας και Νεολαίας Δήμου Λαρισαίων
- Σύλλογος Κοινωνιολόγων, Παράρτημα ν. Λάρισας

Τζαρτζάνεια 2015

Στον Τύρναβο (γενέτειρα του Αχιλλέα Τζάρτζανου) στις 6 – 8 Νοεμβρίου 2015, θα πραγματοποιηθεί το Γλωσσολογικό Συνέδριο «Τζαρτζάνεια 2015», το οποίο συνδιοργανώνεται από την Περιφέρεια Θεσσαλίας, τον Σύνδεσμο Φιλολόγων Νομού Λάρισας, την Δημοτική Βιβλιοθήκη Τυρνάβου και τα Παιδαγωγικά Τμήματα του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Το θέμα του Συνεδρίου είναι:

«Πρώτη Γλώσσα και Πολυγλωσσία: Εκπαιδευτικές και Κοινωνικοπολιτισμικές Προσεγγίσεις»

Στη φετινή (πέμπτη κατά χρονική σειρά) διοργάνωση, παρατηρήθηκε έντονο ενδιαφέρον για συμμετοχή με εισηγήσεις από την πλευρά επιστημόνων και εκπαιδευτικών της πράξης, γεγονός που αναδεικνύει την καταξίωση του Συνεδρίου από την πλευρά της ακαδημαϊκής και της εκπαιδευτικής κοινότητας, σε πανελλήνιο επίπεδο. Πρέπει να σημειωθεί ότι φέτος δόθηκε μια διάσταση περισσότερο επικεντρωμένη στην διδακτική, καθώς διοργανώθηκαν δύο βιωματικά εργαστήρια για την διδασκαλία της ν.ε. γλώσσας, στα οποία κλήθηκαν και θα συμμετάσχουν εκπαιδευτικοί της πράξης και των δύο βαθμίδων της σχολικής εκπαίδευσης.

Παράλληλα, στο πλαίσιο της συνεδριακής διοργάνωσης έχουν προγραμματιστεί ενδιαφέρουσες πολιτιστικές εκδηλώσεις, όπως παράσταση ενός μέρους από το έργο «Βαβυλωνία» του Δ. Βυζάντιου, από μαθητές του Λυκείου Αμπελώνα, ενώ το βράδυ του Σαββάτου, 7/11/2015, θα πραγματοποιηθεί συναυλία κλασικής μουσικής με μουσικές εκτελέσεις Beethoven, Bach και Shopin στο Δημοτικό Θέατρο Τυρνάβου.

Περισσότερα στο site του Συνεδρίου.

Δηλώστε συμμετοχή στα βιωματικά εργαστήρια με βάση αυτές τις οδηγίες.

Πρόγραμμα και περιλήψεις εισηγήσεων. 

Επίκαιρες σκέψεις

Από το Δ.Σ. του Συνδέσμου Φιλολόγων ν. Λάρισας

Μετά από τόσες άσκοπες "μεταρρυθμίσεις" και εμβαλωματικές ρυθμίσεις του εκπαιδευτικού (βλ. εξεταστικού) συστήματος, σε όλη την διάρκεια της μεταπολιτευτικής περιόδου, είναι πλέον η κατάλληλη συγκυρία για μια ρεαλιστική, εκ βάθρων και στην ουσία της, αναδιάρθρωση της Εκπαίδευσης η οποία θα συνοδεύεται παράλληλα από εξάρθρωση της κυρίαρχης λογιστικής και ποσοτικής λογικής που προκαλεί παθογένειες (ορισμένες φορές με κωμικό αποτέλεσμα). Για το μέλλον των παιδιών πρέπει να ανοίξει επιτέλους ένας μεγάλος κοινωνικός διάλογος με στόχο τη δόμηση ενός νέου εκπαιδευτικού οικοδομήματος, το οποίο θα κατασκευαστεί με λογικές παιδαγωγικού και επιστημονικού περιεχομένου. Πρωτίστως παιδαγωγικού, γιατί προέχουν τα παιδιά, οι νέοι άνθρωποι, αυτοί που, εξ ορισμού, αποτελούν τον στόχο της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Βεβαίως και επιστημονικού επειδή οι νέοι εκπαιδεύονται από επιστήμονες, δηλαδή από Μαθηματικούς, Φυσικούς, Φιλολόγους κ.λπ., οι οποίοι διδάχτηκαν στα αντίστοιχα πανεπιστημιακά τμήματα την λογικομαθηματική γνώση, τις φυσικές επιστήμες, τις κλασικές σπουδές αντίστοιχα. Οι παραπάνω σκέψεις γίνονται με αφορμή το φαινόμενο που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια, δηλαδή οι θεσμικές αποφάσεις για το ποιος και τι θα διδάξει να έχουν στο υπόβαθρό τους κριτήρια που είναι τελείως άσχετα με κάθε επιστημονική και παιδαγωγική διάσταση. Αυτό το φαινόμενο ήταν σε μας κατανοητό - όχι βέβαια συγγνωστό - καθώς οι αποφάσεις αυτές προερχόταν από εργαλειακού τύπου ιδεολογίες για τα θέματα της εκπαίδευσης: πόσοι εκπαιδευτικοί μας περισσεύουν και από ποιες ειδικότητες; πόσους θέλουμε να απασχολήσουμε και σε ποια γνωστικά αντικείμενα; σε ποιες ειδικότητες πρέπει να αναθέσουμε την διδασκαλία των γνωστικών αντικειμένων, ώστε να τακτοποιηθούν τα ωράρια και τα κενά; Έκδοση εγκυκλίων και αποφάσεων "περί α' και β' ανάθεσης μαθημάτων" μετά από προσθέσεις και διαιρέσεις με στόχο τη συμπλήρωση ωραρίου στους καιρούς της οικονομικής δυσπραγίας.

Παρά τη δυσμενέστατη οικονομική συγκυρία ωστόσο, όταν το ζήτημα είναι η ποιότητα της Εκπαίδευσης της νέας γενιάς, επιτρέπεται η κοινωνία που νοιάζεται να προασπίσει και να θωρακίσει το πιο ευαίσθητο κομμάτι της να αποδεχτεί άλλου είδους κριτήρια, δηλαδή μη επιστημονικά και παιδαγωγικά, για την αξιοποίηση του εκπαιδευτικού δυναμικού; Όχι γιατί, αν τα κριτήρια για την Εκπαίδευση υπαγορεύονται μόνο από εργαλειακές και τεχνοκρατικές λογικές, τότε θα προέκυπτε το εξής απαράδεκτο για την κοινωνία παράδοξο: διδακτικά αντικείμενα τα οποία διδάχτηκαν στα Πανεπιστήμιά τους εκπαιδευτικοί να μην επιτρέπεται να τα διδάξουν οι ίδιοι στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα. Είναι για παράδειγμα σαν να ακούγαμε μια μέρα δια στόματος Πολιτείας ότι οι φιλόλογοι δεν επιτρέπεται να διδάξουν την Τοπική Ιστορία, ένα διδακτικό αντικείμενο που ανήκει ξεκάθαρα στις ανθρωπιστικές επιστήμες! Η κοινωνία λογικά θα αποδεχτεί τις όποιες εκπαιδευτικές διοικητικές ρυθμίσεις, όταν οι ρυθμίσεις αυτές θα περιέχουν ουσία και θα οδηγούν τους μαθητές στο να μαθαίνουν καλύτερα και δεν θα τακτοποιούν απλώς τους αριθμούς. Συνεπώς οι εκπαιδευτικές ρυθμίσεις, είτε αφορούν στη διδασκαλία των Μαθηματικών, είτε στη διδασκαλία της Ιστορίας, είτε στην απόσυρση του Επιταφίου Λόγου από το περιεχόμενο σπουδών, είτε στη μείωση των ωρών διδασκαλίας της Λογοτεχνίας, για να είναι καταξιωμένες στην συνείδηση της ευρύτερης κοινωνίας, από την οποία όλοι μας αντλούμε ουσιαστική νομιμοποίηση, πρέπει να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα των ελληνικών σπουδών και γραμμάτων και να μη λειτουργεί ο επίσημος θεσμός της εκπαίδευσης σαν να βρίσκονται οι εκπαιδευτικοί σε ένα κλειστό, αυτό-αναφερόμενο σύστημα. Η εκπαιδευτική πολιτική λοιπόν, η οποία κατ' ουσία κατασκευάζει υποκειμενικότητες προετοιμάζοντας τους αυριανούς πολίτες μέσω των αποφάσεών της, φαίνεται ότι προσπαθεί να θεραπεύσει την πολύπαθη και γεμάτη τραύματα Εκπαίδευση περιστασιακά και κοντόφθαλμα. Οι πληγές όμως του μεγάλου ασθενή της ελληνικής κοινωνίας δεν κλείνουν τραυματίζοντας έναν ολόκληρο εκπαιδευτικό κλάδο, τον κύριο φορέα της ανθρωπιστικής παιδείας, με εκδίωξη, καθ' υπαγόρευση των αριθμών.