Μήλο της έριδας και πάλι η Ιστορία

Η προσπάθεια ορισμένων εκπαιδευτικών να κρατηθούν κάτω από την προστασία της ομπρέλας ενός σχολείου έχει καταντήσει πια τραγελαφική. Ο λόγος και πάλι για το μάθημα της Ιστορίας, το οποίο ως άλλη επίκληρος κόρη γίνεται αντικείμενο επιδίωξης από διάφορες ειδικότητες. Μάθημα το οποίο παραδοσιακά διδάσκουν οι φιλόλογοι και διεκδικούν ειδικότητες όπως αγγλικής, γαλλικής, γερμανικής φιλολογίας καθώς επίσης νομικοί και κοινωνιολόγοι.
Η τακτική που ακολουθείται στο θέμα είναι αντιεπιστημονική και αντιδεοντολογική. Το Υπουργείο Παιδείας πρόσφατα έκανε σωστά βήματα αφαιρώντας το συγκεκριμένο μάθημα από τους θεολόγους, που το είχαν ως β΄ ανάθεση και το ίδιο θα πρέπει να κάνει και με τους ξενόγλωσσους καθηγητές. Το επιχείρημα είναι απλό. Η Ιστορία όπως όλοι γνωρίζουμε στηρίζεται στις πηγές. Οι φιλόλογοι έρχονται σε επαφή με τις πηγές του γραπτού λόγου. Είναι λογικό πως όταν διδάσκουμε Όμηρο, τραγικούς ποιητές, ακριτικά τραγούδια, Ερωτόκριτο, σύγχρονη ποίηση και πεζογραφία, κάθε λογοτεχνικό έργο γενικά, το εντάσσουμε στην ιστορική του περίοδο και φωτίζουμε εκφάνσεις της καθημερινής ζωής. Με την ίδια λογική και οι καθηγητές αγγλικής, γαλλικής, γερμανικής φιλολογίας είναι καθύλην  αρμόδιοι για να διδάξουν την Ιστορία της χώρας, των λογοτεχνών της οποίας διδάσκουν τα κείμενα, εφόσον άλλωστε γνωρίζουν άριστα και τη συγκεκριμένη γλώσσα. Αυτή λοιπόν η στρέβλωση να έχουν ως β΄ ανάθεση την Ιστορία πρέπει να σταματήσει γιατί είναι εντελώς αντιεπιστημονική. Άλλωστε ειδικά οι καθηγητές της Αγγλικής φιλολογίας πρέπει να διεκδικήσουν περισσότερες ώρες στο αντικείμενό τους, ενιαία ύλη στο Δημοτικό και το Γυμνάσιο και εξετάσεις κρατικές, ώστε να αποκτούν τα παιδιά μας βασικό τουλάχιστον πτυχίο μέσα από το σχολείο. Ας αφήσουν λοιπόν τους φιλόλογους να διδάσκουν την Ιστορία και ας αναβαθμίσουν το μάθημά τους.
Όσον αφορά την ειδικότητα των Νομικών αυτή είναι μια πονεμένη Ιστορία. Ανάμεσα στα πολλά δεινά που μας κληροδότησαν οι προηγούμενες κυβερνήσεις-για λόγους φυσικά ψηφοθηρικούς- είναι και  οι πολλοί διορισμοί. Ειδικά στο χώρο της εκπαίδευσης διορίστηκαν πολλές ειδικότητες. Με αποτέλεσμα, αφενός πολλές φορές να επικαλύπτονται τα γνωστικά τους αντικείμενα, όπως συμβαίνει με τους Κοινωνιολόγους και τους Νομικούς και αφετέρου, παρόλο που γνώριζαν αρχικά ότι θα καλύπτουν πρόγραμμα σε πολλά σχολεία, με τις δεύτερες αναθέσεις που τους δόθηκαν να προσπαθούν να συμπληρώνουν πρόγραμμα σε ένα μόνο σχολείο. Το παραπάνω γεγονός θα το χαρακτήριζα αντιδεοντολογικό γιατί όπως όλοι αντιλαμβάνονται προκαλεί αντιπαλότητες, όταν μάλιστα οι ώρες της Ιστορίας που απαιτούνται μπορεί να φτάνουν και τις 10!
Σε κάθε περίπτωση οι ιθύνοντες πρέπει να τολμήσουν να πάρουν αποφάσεις και να ξεκαθαρίσουν το τοπίο. Δεν είναι δυνατόν οι φιλόλογοι στα σχολεία να μένουν με ελάχιστες ώρες Ιστορίας και να παραγκωνίζονται από ένα μάθημα ζωτικό για τη σφαιρικότητα των γνώσεων που οφείλουν να προσφέρουν στους μαθητές τους. Επίσης μια καινοτόμα πρόταση θα ήταν να δημιουργηθεί ξεχωριστή ειδικότητα Ιστορικών μέσα από τη διαδικασία εξετάσεων, στις οποίες θα μπορούσε να πάρει μέρος όποιος το επιθυμεί. Έτσι θα μπορούσε για παράδειγμα και ένας Φυσικός να γνωρίζει πολύ καλή Ιστορία και να μπορεί να τη διδάξει!
Συνεπώς η κατάσταση αυτή, όπως έχει παγιωθεί, προκαλεί δυσλειτουργία στην κεντρική διοίκηση. Όπως έχω αναφέρει και σε προηγούμενο άρθρο μου πρέπει επιτέλους να ενοποιηθεί η Πρωτοβάθμια και η Δευτεροβάθμια εκπαίδευση μέχρι τουλάχιστον το Γυμνάσιο και οι διάφορες ειδικότητες να καλύπτουν πρόγραμμα από κοινού. Οι συνθήκες σήμερα νομίζω ότι είναι ώριμες γι αυτή την αλλαγή. Τέλος ας μην υποτιμηθεί το γεγονός ότι οι Διευθυντές με τη διευθέτηση που κάνουν να κρατήσουν κάτω από την προστατευτική ομπρέλα του σχολείου ορισμένους εκπαιδευτικούς, μπορεί να μετατραπούν σε δικτατορίσκους και να διχάσουν τους Συλλόγους των σχολείων σε ημέτερους και μη. Όταν μάλιστα αυτό αφορά λειτουργούς που αντικείμενό τους είναι η Παιδεία με την ευρεία της έννοια, όλοι  καταλαβαίνουν πόσο σημαντικό είναι το ζήτημα και πόσο λεπτούς αλλά και ουσιαστικούς χειρισμούς χρειάζεται.

Δέσποινα Καλπακίδου, φιλόλογος

Παρουσίαση λευκώματος για την συντήρηση-αποκατάσταση της Ι. Μονής Αγίου Παντελεήμονος Αγιάς

Η Μονή Αγίου Παντελεήμονα  της οποίας το καθολικό είναι αφιερωμένο στα Εισόδια της Θεοτόκου, βρίσκεται έξω από την Αγιά, σε πλάτωμα του Κισσάβου με θέα προς τα νότια.

Η αρχική φάση της μονής τοποθετείται στην τελευταία φάση του Βυζαντίου, όταν ακόμη η περιοχή του Κισσάβου ήταν γνωστή ώς Όρος των Κελλίων εξαιτίας του πλήθους των μοναστηριών και των ασκηταριών. Η Μονή γνώρισε μία μεγάλη περίοδο ακμής από τον 16ο αιώνα- που σύμφωνα με στοιχεία τοποθετείται η ολοκλήρωση του καθολικού, η κατασκευή του τέμπλου, οι πρώτες τοιχογραφίες, λίγα χρόνια αργότερα η τοιχογράφηση του  παρεκκλησίου του Πύργου  και η ζωγραφική της τράπεζας-μέχρι τον 19ο αιώνα.  Διαλύθηκε το 1881,όπως όλες οι μονές της Αγιάς, και υπέστη πολλές φθορές εξαιτίας της εγκατάλειψης. Κατοικήθηκε εκ νέου τη δεκαετία του 1980 οπότε ανακτίσθηκε η δυτική πτέρυγα.
Αποτελεί μοναδικό μνημείο και δεν είναι υπερβολή ο χαρακτηρισμός του ώς «ιστορικό και αρχαιολογικό κλέισμα της Αγιάς» αλλά και της ευρύτερης περιοχής.
Συντηρήθηκε πρόσφατα μετά από ένταξη στο ΕΣΠΑ, με την επιστασία της 7ης Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, και αποκαταστάθηκε το Καθολικό, ο Πύργος , και η Τράπεζα με τις τοιχογραφίες.
Το αποτέλεσμα της εξαιρετικής δουλειάς που έγινε οδήγησε τους  πατέρες της μονής στην απόφαση να εκδοθεί τόμος-λεύκωμα με πλούσιο φωτογραφικό υλικό από τον εικονογραφικό διάκοσμο του καθολικού, με κείμενα και λεζάντες.  
Οι εκδόσεις ΜΙΛΗΤΟΣ  την υλοποίησαν.

Η παρουσίαση του λευκώματος θα γίνει την 

Τρίτη 12 Απριλίου στις 7.30 μμ. στην Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας

από την αρχαιολόγο Σταυρούλα Σδρόλια και 

τον εικαστικό Χρήστο Παπανικολάου.

Κατεβάστε την Πρόσκληση από εδώ

Στο εργαστήρι του συγγραφέα: ένα μάθημα δημιουργικής ανάγνωσης

Σημείωμα του ομιλητή - Θωμά Μπεχλιβάνη

Τι προηγείται σε σημασία; Η γραφή ή η ανάγνωση; Το ερώτημα είναι κίβδηλο. Η γραφή και η ανάγνωση γεννήθηκαν μαζί και είναι οι δυο όψεις της μεγάλης ρήξης στη σχέση του ανθρώπου με τον κόσμο: της μετάβασης από τον πολιτισμό της προφορικότητας στον πολιτισμό των κειμένων.
Αναγιγνώσκω: γνωρίζω ξανά, δηλαδή αποκωδικοποιώ και αναδομώ τη γνώση μου για τον κόσμο, μεταβαίνω από μια ορμέμφυτη σε μια ενσυνείδητη κατάσταση, δίνοντας σχήμα και νόημα στη ζωή και στα πράγματα, στον εσωτερικό και εξωτερικό κόσμο του ανθρώπου. Για τον συγγραφέα, η ανάγνωση του κόσμου και των κειμένων αποτελεί το ενιαίο πεδίο της δημιουργικής δράσης του.
Από τότε που άρχισε η περιπέτεια της γραφής, ο συγγραφέας ζει αναγκαστικά μέσα στον κόσμο των κειμένων και αναμετριέται συνεχώς μ’ αυτόν. Οι επιλογές του ως αναγνώστη, επιλογές από το παρελθόν, το «αλλού» ή το «ξένο», καθορίζουν κάθε φορά τη διαμόρφωση της γραφής του. Αλλά και αντίστροφα: οι νέες απαιτήσεις της γραφής, σύστοιχες πάντα με την εποχή και το κοσμοείδωλο του συγγραφέα, διαμορφώνουν συνεχώς κατευθύνσεις και προτιμήσεις ανάγνωσης. Η ανάγνωση και η γραφή, χωρίς να ταυτίζονται, είναι αξεχώριστες.
Η λογοτεχνία αντανακλά στο έπακρο το παλίμψηστο αυτής της αέναης διαδικασίας, όπου η αρχική εικόνα, η εποχή της προφορικότητας, η «φωνή», συνεχώς μεταλλάσσεται σε διαφορετικά ηχεία και προσλαμβάνεται με νέα ηχοχρώματα σε κάθε εποχή.
Μία σημαντική πλευρά, λοιπόν, της δημιουργικής ανάγνωσης είναι η αναζήτηση του αναγνώστη μέσα στον συγγραφέα∙ ως μέτρο της δικής μας αναμέτρησης και συνομιλίας με τα κείμενα. Γιατί «Εἶναι παιδιά πολλῶν ἀνθρώπων τα λόγια μας.»  (Γ. Σεφέρης: Τρία κρυφά ποιήματα)

Ως παράδειγμα θα χρησιμοποιηθούν δύο κεντρικές μορφές της νεοελληνικής ποίησης:
1. Ο Κ. Π. Καβάφης, ως κατεξοχήν «ποιητής της βιβλιοθήκης» σε σχέση με νεώτερους ποιητές – αναγνώστες του.
2. Ο Οδυσσέας Ελύτης, ως αναγνώστης του Ανδρέα Κάλβου και, κυρίως, του Διονυσίου Σολωμού.
Κι επειδή, η μελοποίηση της ποίησης είναι κι αυτός ένας τρόπος ανάγνωσης, ο
Σπύρος Καβαλλιεράτος με την κιθάρα του θα μας θυμίσει τρεις εμβληματικές μελοποιήσεις αντίστοιχων ποιημάτων.

Ο Θωμάς Μπεχλιβάνης γεννήθηκε στον Πλατύκαμπο της Λάρισας το 1954. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών και για 35 χρόνια υπηρέτησε ως καθηγητής σε σχολεία της Δ/θμιας Εκπ/σης του ν. Λάρισας, ως Σχολικός Σύμβουλος Φιλολόγων στην Καρδίτσα και, τέλος, ως Προϊστάμενος Επιστημονικής και Παιδαγωγικής Καθοδήγησης στην Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπ/σης Θεσσαλίας, τίτλος τον οποίον κατέχει επί τιμή μετά τη συνταξιοδότησή του τον Ιούλιο του 2014.
Είναι διδάκτωρ της Νεοελληνικής Φιλολογίας του Τμήματος Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου Αθηνών. Θέμα της διδακτορικής του διατριβής: «Ο “θάνατος” στο έργο του Οδυσσέα Ελύτη».
Για πολλά χρόνια ασχολήθηκε με την Επιμόρφωση των Φιλολόγων και των εκπαιδευτικών της Π/θμιας και της Δ/θμιας Εκπ/σης, ενώ έχει συμμετάσχει ως εισηγητής σε πολλά Συνέδρια και Σεμινάρια φιλολογικού και εκπαιδευτικού ενδιαφέροντος σε όλη την Ελλάδα και την Κύπρο. Πλήθος άρθρων και εισηγήσεών του έχουν δημοσιευθεί σε Πρακτικά Συνεδρίων, σε περιοδικά (όπως ο Φιλόλογος, η Φιλολογική, η Νέα Εστία, οι Σημειώσεις, τα Μικροφιλολογικά της Κύπρου κτλ), καθώς επίσης στον αθηναϊκό και λαρισαϊκό τύπο.

Παρουσίαση "Βερονάλ" του Τάκη Θεοδωρόπουλου

Την Τετάρτη 16 Μαρτίου 2016 στις 8.00 μμ.
Στο Γαλλικό Ινστιτούτο

Προλογίζει ο Κώστας Οικονόμου
Το βιβλίο παρουσιάζει ο Κώστας Λάνταβος
και ο συγγραφέας Τάκης Θεοδωρόπουλος

Μόνον εσέ Ρωτόκριτε

Στη Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας-Μουσείο Γ.Ι. Κατσίγρα θα φιλοξενηθεί από τις 9 Μαρτίου έως τις 10 Απριλίου 2016, η εικαστική έκθεση με τίτλο

“μόνον εσέ, Ρωτόκριτε”: ένας εικαστικός διάλογος με το έργο του Βιτσέντζου Κορνάρου, 

με πρωτότυπα έργα ζωγραφικής και χαρακτικής (αλλά και κόσμημα, κέντημα και γλυπτά) σε επιμέλεια της Ίριδας Κρητικού και φιλολογική επιμέλεια της επίκουρης καθηγήτριας του Α.Π.Θ. Τασούλας Μαρκομιχελάκη.

Περισσότερες πληροφορίες εδώ

Ανθρώπινες ιστορίες σε μαθηματικό φόντο – παρουσίαση Μαθηματικής Λογοτεχνίας

Ο Σύνδεσμος Φιλολόγων ν. Λάρισας,

η Αντιδημαρχία Παιδείας και Νεολαίας του Δήμου Λαρισαίων, ο Σύλλογος Μαθηματικών ν. Λάρισας,  το βιβλιοπωλείο «Σκάλα» και οι Εκδόσεις «Πόλις» 

διοργανώνουν εκδήλωση με θέμα:

«Ανθρώπινες ιστορίες σε μαθηματικό φόντο – παρουσίαση Μαθηματικής Λογοτεχνίας»

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 11 Μαρτίου 2016 και ώρα 20.00 στο Χατζηγιάννειο.

Επίτιμος προσκεκλημένος και βασικός ομιλητής της εκδήλωσης είναι ο μαθηματικός – συγγραφέας κος Τεύκρος Μιχαηλίδης.

Έργα του κου Μιχαηλίδη θα παρουσιάσουν η φιλόλογος κα Ράνια Βερέμη και ο μαθηματικός κος Αντώνης Σκιαδάς.

Συντονίζει η πρόεδρος του Συλλόγου Μαθηματικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ν. Λάρισας κα Έλενα Βάντη.

Επίσκεψη στο Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας

Ο Σύνδεσμος Φιλολόγων ν. Λάρισας διοργανώνει επίσκεψη στο Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας την Κυριακή 3 Απριλίου 2016.

Η επίσκεψη γίνεται με στόχο να γνωρίσουμε το Μουσείο και να δούμε με ποιους τρόπους θα μπορούσαμε να το αξιοποιήσουμε στις διδασκαλίες μας. Η επίσκεψη θα περιλαμβάνει ξενάγηση από υπεύθυνους του Μουσείου

Παρακαλούνται όσα μέλη του Συνδέσμου επιθυμούν να λάβουν μέρος, να τηλεφωνήσουν στην ταμία του Συνδέσμου Φιλολόγων ν. Λάρισας κ. Κατερίνα Κοθρά (697 40 73 952) και να το δηλώσουν. Καθώς ο αριθμός των συμμετεχόντων είναι περιορισμένος θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας.